Antisosiale persoonlikheidsversteuring
Belangrik!
Indien 'n persoon vermoed dat hy/syself of geliefde aan Antisosiale persoonlikheidsversteuring ly, is dit belangrik om te onthou dat die toestand behandelbaar is en so gou as moontlik die hulp van 'n professionele persoon inroep.

ALGEMEEN

Wat is Antisosiale persoonlikheidsversteuring?

Antisosiale persoonlikheidsversteuring (APV) is in die volksmond meer bekend as psigopatie. Die versteuring word oor die algemeen gekenmerk deur 'n gebrek aan morele sin of skuldgevoel. Gewoonlik gaan dit gepaard met 'n geskiedenis van misdaad, probleme met die gereg, impulsiwiteit en aggressiewe gedrag. APV is 'n moeilike toestand om te behandel en het baie selde 'n suksesvolle diagnose.

SIMPTOME

WAT IS DIE SIMPTOME VAN ANTISOSIALE PERSOONLIKHEIDS VERSTEURING?

Die volgende simptome is 'n aanduiding, gegrond op die Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM–5), wat wêreldwyd aanvaar word as die mees gesaghebbende bron. Let asb. daarop dat 'n amptelike diagnose slegs deur 'n gekwalifiseerde persoon gemaak mag word:

  1. 'n Volgehoue patroon van gebrek aan omgee vir ander en miskenning van ander se regte. Die patroon moet teen die ouderdom van 15 begin en word aangedui deur drie of meer van die volgende:
    1. Onvermoë om aan sosiale norme met betrekking tot gedrag te voldoen; om bv. herhaaldelik dade te pleeg wat teen die wet is.
    2. Verdoeseling van die waarheid deur leuens te vertel, alias te gebruik of ander om die bos te lei vir persoonlike wins of plesier.
    3. Impulsiwiteit of gebrek aan vooruitbeplanning.
    4. Irritasie en aggressie, soos aangedui deur insidente van fisieke geweld.
    5. Roekelose ignorering van gebeure wat die veiligheid van die self of ander bedreig.
  2. Aanhoudende onverantwoordelikheid, soos aangedui deur herhaalde onvermoë om werk te behou of finansïele verpligtinge na te kom.
  3. Gebrek aan spyt of skuldgevoelens, of rasionalisering wanneer ander seergemaak of benadeel word.
  4. Die individu moet ten minste 18 jaar oud wees.
  5. Daar moet aanduidings van gedrag wees wat reeds voor die ouderdom van 15 jaar voorgekom het.
  6. Die gedrag is nie as gevolg van skisofrenie of 'n maniese episode nie.

BEHANDELING

BEHANDELING VAN 'n ANTISOSIALE PERSOONLIKHEIDS VERSTEURING

  1. Watter behandeling werk suksesvol in die behandeling van 'n antisosiale persoonlikheidsversteuring?
    Psigoterapie, veral psigoterapie wat fokus op die identifisering en monitering van eie gedrag, kan in sommige geval help dat individue met APV meer suksesvol in interpersoonlike verhoudings kan funksioneer. Die sukses met behandeling is egter beperk, veral omdat mense met APV nie voel dat hulle behandeling nodig het nie.
  2. Kan medikasie help?
    Daar is tans geen medikasie wat voorgeskryf word vir mense wat diagnoseerbaar is met APV nie.
  3. Wie moet my of 'n geliefde diagnoseer?
    Omdat APV so kompleks is, kan dit slegs deur 'n kliniese sielkundige of psigiater gediagnoseer word. Hulle is opgelei om tussen verskillende versteurings te onderskei.

ADVIES

ADVIES VIR GELIEFDES EN FAMILIELEDE WAT SAAM MET IEMAND WOON OF WERK WATGEDIAGNOSEER IS MET ANTISOSIALE PERSOONLIKHEIDS VERSTEURING:

  1. Dis uiters moeilik om 'n persoon wat volledig met antisosiale persoonlikheidsversteuring gediagnoseer is, by te staan of te ondersteun. Die rede hiervoor is dat hierdie persone ander mense gewoonlik meer as objekte sien, en min tot geen empatie wys nie. Net omdat hulle nie simpatie ervaart nie, beteken nie dat hulle dit nie kan verstaan nie. Mense met ’n diagnose van APV ’n kan empaties optree, maar ongelukkig is dit meestal omdat dit hul help om ander te manipuleer. Die slegte nuus is dat mens dus nie eintlik veel kan doen om die persoon te help nie. Hoe sleg dit ook al klink, moet mens jouself maar beskerm teen ’n persoon met ’n APV diagnose, of ernstige grense vir ’n persoon stel. Die ideaal sal wees om jou maar eerder uit die situasie of verhouding te verwyder.
  2. Maar wat as jy nie jouself kan verwyder nie? Ouers met volwasse kinders met hierdie diagnose MOET partykeer daarmee saamleef. In hierdie geval is dit gewoonlik die beste om nie te reageer op manipulasie nie en baie ferm grense te stel. Die idee is dat sekere voorwaardes vir gedrag gestel word, en dat daarby gehou MOET word. Byvoorbeeld: “Jy is enige tyd welkom om by ons te kuier en oor te slaap, maar nie meer as drie aande nie, en as jy dit misbruik mag jy nie weer hier oorbly nie.". Probeer dus eerder GEDRAG reguleer, eerder as om die persoon te probeer verander.

{ Hoe kan ons jou help? }

SADAG

Hierdie organisasie het'n kragtige span psigiaters, sielkundiges
en algemene praktisyns. Kontak hul
tolvrye 24-uur-hulplyn
by 0800 12 13 14
Kontak SADAG

Good Hope

Die Good Hope Psychological Service (GHPS) word vir staatspasiënte vanaf die Stellenbosch Hospitaal, asook die TC Newman-hospitaal in die Paarl, bedryf. Kontak hulle by 021 887 7913
Kontak Good Hope

Het jy 'n vraag

Het jy ‘n vraag vir ‘n professionele persoon? Stuur jou vraag hier en iemand sal jou so gou moontlik kontak. Hierdie is 'n gratis diens wat ons aanbied aan die Suid-Afrikaanse publiek. Alle briewe word vertroulik hanteer.

Facebook

NOODMAATREËLS

Indien jy of ‘n geliefde sukkel met geestesgesondheidsprobleme, stel ons die volgende opsies voor:
  1. skakel jou huisdokter (indien beskikbaar);
  2. gaan na jou naaste hospitaal se noodeenheid;
  3. skakel een van die volgende noodnommers: SADAG (die Suid-Afrikaanse Depressie-en-angsgroep) se 24-uur-hulplyn: 0800 12 13 14 of selfdoodkrisislyn: 0800 567 567; of
  4. kontak die Wie is ek?-sentrum.